ประวัติ และความเป็นมา

  การประชุมคณะรัฐมนตรีสัญจรที่จังหวัดพิษณุโลกและสุโขทัย เมื่อวันที่ 26 ธันวาคม 2560 พบว่า เกษตรกรยังมีปัญหาการขาดแคลนพืชพันธุ์ดีและเมล็ดพันธุ์ดีที่ใช้ในการเพาะปลูก อีกทั้งการซื้อเมล็ดพันธุ์จากเอกชนมีราคาค่อนข้างสูง นายกรัฐมนตรี พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา จึงสั่งการให้กระทรวงเกษตรและสหกรณ์เร่งดำเนินการแก้ไขปัญหาดังกล่าวอย่างเร่งด่วน

      ดังนั้น กรมส่งเสริมการเกษตรจึงได้วิเคราะห์ศักยภาพของกรม ในการสนับสนุนเกษตรกรให้ใช้พืชพันธุ์ดีและเมล็ดพันธุ์ดีในการเพาะปลูก ที่จะช่วยเพิ่มผลผลิต และลดต้นทุนในการผลิตทางการเกษตร พบว่าสามารถดำเนินการผลิตพันธุ์พืชพันธุ์ดีและเมล็ดพันธุ์ชั้นพันธุ์จำหน่ายที่ดี มีคุณภาพ และมีความจำเป็นสำหรับเกษตรกรได้โดยใช้ศูนย์ขยายพันธุ์พืชทั้ง 10 แห่ง ที่กระจายอยู่ทั่วประเทศเป็นฐานในการผลิตพันธุ์พืชพันธุ์ดี ประกอบด้วย ต้นพันธุ์ ท่อนพันธุ์ พันธุ์พืชจากการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ และเมล็ดพันธุ์ชั้นพันธุ์จำหน่าย ให้กับเกษตรกร ซึ่งในปัจจุบันไม่มีหน่วยงานในภูมิภาค/ท้องถิ่นรับผิดชอบดำเนินการ

      วันที่ 18 มกราคม 2561 กรมส่งเสริมการเกษตร มีนโยบายปรับปรุงการบริหารงานภายใน เพื่อตอบสนองต่อการปฏิบัติงานตามยุทธศาสตร์ของกรมส่งเสริมการเกษตร และยุทธศาสตร์กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ตามคำสั่งที่ 49/2561 เรื่องการปรับปรุงแบ่งงานภายในกรมส่งเสริมการเกษตรโดยจัดตั้ง กองขยายพันธุ์พืชและปรับศูนย์พันธุ์พืชเพาะเลี้ยง จำนวน 10 ศูนย์ (เดิม)
มาเป็น“ศูนย์ขยายพันธุ์พืช”ให้ทำหน้าที่ในการผลิตขยายและจัดการพันธุ์พืชพันธุ์ดี (ยกเว้นข้าว) เพื่อแก้ไขปัญหาการขาดแคลนพันธุ์พืชพันธุ์ดีของประเทศโดยเฉพาะเมล็ดพันธุ์พืชเศรษฐกิจ